झाडू ते चेअरमन – संघर्षाची जिवंत कहाणी
एक काळ असा होता की, श्री साईबाबा संस्थानमध्ये शिक्षा म्हणून विठ्ठल पवार यांना झाडू मारण्याचे काम देण्यात आले होते. अपमान, दुर्लक्ष आणि अन्याय सहन करत त्यांनी माघार घेतली नाही.
आज तोच माणूस संस्थान एम्प्लॉईज क्रेडिट को-ऑपरेटिव्ह सोसायटीचा चेअरमन आहे.
झाडू हातात दिला गेला, पण आत्मसन्मान हिरावता आला नाही.
ही केवळ पदोन्नती नाही, तर संघर्षावर मिळवलेला नैतिक विजय आहे.
शिर्डी हे केवळ तीर्थक्षेत्र नाही, तर ते मूल्यांचे विद्यापीठ आहे. इथे प्रत्येक पदाला जबाबदारी असते आणि प्रत्येक निर्णयाला माणुसकीचा निकष. अशा भूमीत नेतृत्व हे केवळ अधिकाराचे नव्हे, तर विश्वासाचे आणि सेवाभावाचे असते. या कसोटीवर पूर्णपणे उतरलेले नाव म्हणजे श्री विठ्ठल तुकाराम पवार.
आज त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त त्यांच्या कार्याकडे पाहताना एक गोष्ट प्रकर्षाने जाणवते—
काही लोक पद मोठे करतात, तर काही लोक पदाला अर्थ देतात.
पवार साहेब हे दुसऱ्या प्रकारातले नेतृत्व आहे.
श्री साईबाबा संस्थान एम्प्लॉईज क्रेडिट को-ऑपरेटिव्ह सोसायटीच्या चेअरमनपदाची सूत्रे हातात घेतल्यापासून त्यांनी सहकाराला केवळ आर्थिक चौकटीत न अडकवता, मानवी मूल्यांचा पाया दिला. आर्थिक शिस्त ही गरज असते, पण माणसांशी असलेली नाळ हीच संस्थेची खरी ताकद आहे, हे त्यांनी कृतीतून दाखवून दिले.
त्यांचे नेतृत्व भाषणात नाही, तर कामाच्या पद्धतीत दिसते. निर्णय घेताना ठामपणा, अंमलबजावणीत पारदर्शकता आणि कर्मचाऱ्यांशी संवादात आपुलकी — या त्रिसूत्रीमुळे संस्थेच्या कामकाजाला विश्वासार्हतेची धार मिळाली.
इथे कर्मचारी म्हणजे फक्त खाते क्रमांक नाही, तर संस्थेचा आत्मा आहे, ही भावना त्यांनी जपली.
आज सहकार क्षेत्र अनेक आव्हानांतून जात असताना, परंपरा आणि आधुनिकता यांचा समतोल साधणारे नेतृत्व दुर्मीळ झाले आहे. पवार साहेबांनी हा समतोल अचूक साधला. म्हणूनच त्यांचे कार्य केवळ आजापुरते मर्यादित न राहता, उद्याच्या पिढीसाठी दिशादर्शक ठरत आहे.
त्यांच्या स्वभावात नम्रता आहे, पण निर्णयात कणखरपणा आहे.
त्यांच्याकडे अधिकार आहेत, पण अहंकार नाही.
मोठे पद असूनही सामान्य माणसाशी संवाद साधताना कोणताही भिंतीचा अडसर नाही — हीच त्यांच्या नेतृत्वाची खरी ओळख आहे.
सहकार चळवळीचा इतिहास मोठा आहे. अनेकांनी त्याची मुहूर्तमेढ रोवली. मात्र आजच्या काळात सहकाराचा आत्मा जिवंत ठेवणारे नेतृत्व म्हणून श्री विठ्ठल पवार यांच्याकडे पाहिले जाते, यात कुठलाही अतिशयोक्ती नाही.
आज वाढदिवसाच्या निमित्ताने त्यांना शुभेच्छा देताना एकच अपेक्षा व्यक्त करावीशी वाटते —
सेवा, सचोटी आणि संवेदनशीलतेचा हा प्रवास असाच अखंड सुरू राहो.
शिर्डीच्या पवित्र भूमीतून उभे राहिलेले हे नेतृत्व केवळ एका संस्थेचे नाही, तर संपूर्ण सहकार क्षेत्रासाठी प्रेरणास्थान आहे.
साईचरणी प्रार्थना आहे की,
श्री विठ्ठल तुकाराम पवार यांना उत्तम आरोग्य, दीर्घायुष्य लाभो
आणि त्यांच्या हातून समाजासाठी अशीच विश्वासार्ह व मूल्यनिष्ठ सेवा घडत राहो.
कारण
जिथे नेतृत्वावर विश्वास असतो, तिथे भविष्य आपोआप उजळत जाते.
